به گزارش پایگاه خبری دل عالم به نقل از روابط عمومی معاونت بهداشتی دانشگاه، دکتر وحیدرضا برهانینژاد در پیامی به مناسبت دوم مردادماه، «روز ملی خودمراقبتی»، این مناسبت را فرصتی مغتنم برای بازخوانی نقش حیاتی هر فرد در مدیریت سلامت خویش دانست.
وی با اشاره به سابقه اجرای برنامه خودمراقبتی در کشور از سال ۱۳۹۴، تصریح کرد: «در دنیای پرشتاب امروز که استرسهای شغلی، تحصیلی و اجتماعی به بخشی جداییناپذیر از روزمرگی بدل شدهاند، خودمراقبتی دیگر یک فعالیت لوکس یا تفننی نیست، بلکه یک ضرورت بقا محسوب میشود.»
دکتر برهانینژاد ضمن رد این تصور که خودمراقبتی با خودخواهی همسو است، با استناد به تعریف سازمان جهانی بهداشت، آن را مجموعهای از اقدامات آگاهانه توسط افراد، خانوادهها و جوامع با هدف ارتقای سلامت، پیشگیری از بیماری و حفظ تندرستی خواند. وی افزود: «با پیچیدگیهای سبک زندگی مدرن، مدیریت سلامت دیگر نمیتواند بر پایه تجربیات پراکنده باشد؛ بلکه جامعه امروز به یک نقشه راه هوشمند و برنامهریزی منسجم نیاز دارد تا فرد بتواند میان خواستهها و نیازهای واقعی سلامت خود، تعادلی پایدار ایجاد کند.»
معاون بهداشتی دانشگاه در تبیین ابعاد این مفهوم، بر لزوم نگاه چندجانبه به سلامت تأکید کرد و گفت: «خودمراقبتی در سطوح جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی، پیوندی ناگسستنی دارد؛ بهگونهای که توجه به پیامهای بدن نظیر خستگی یا درد در کنار رعایت اصول تغذیه سالم، خواب کافی و تحرک بدنی، زیربنای حوزه جسمی را تشکیل میدهد. در حوزه روانی، مدیریت استرس و تمرین مهارت «نه گفتن» به عوامل تخلیهکننده انرژی روانی اهمیت مییابد و در حوزه اجتماعی، حفظ ارتباطات سالم با خانواده و دوستان و حضور در محیطهای مثبت، تضمینکننده پویایی فرد است. همچنین در ساحت معنوی، یافتن معنا در زندگی و داشتن جهانبینی آرامشبخش، فرد را در برابر ناملایمات ایمن میسازد.»
دکتر برهانینژاد در بخش دیگری از پیام خود، بر اهمیت ویژه «هزار روز طلایی» یعنی از دوران بارداری تا دو سالگی کودک، بهعنوان حیاتیترین بازه زمانی برای پیریزی سلامت نسلهای آینده از طریق خودمراقبتی مادر و مراقبتهای اولیه نوزاد تأکید کرد.
وی در بخش پایانی پیام خود، ضمن ارائه توصیههای کاربردی نظیر اولویتبندی خواب و اختصاص زمان کوتاه اما باکیفیت برای خود، بهدور از فضای مجازی، خاطرنشان کرد: «تنها زمانی میتوان به دیگران خدمت کرد که خود، سالم و تندرست باشیم.»
معاون بهداشتی دانشگاه، پلتفرمهای معتبری چون وبسایتهای «آوای سلامت»، «باشگاه سواد سلامت»، «خانواده با نشاط» و «هزار روز طلایی» را به عنوان منابع علمی و راهنمای عملی معرفی کرد و ابراز امیدواری نمود که دوم مرداد، نقطه شروعی برای ترویج فرهنگ خودمراقبتی هدفمند در مسیر ساختن «خانوادهای با نشاط» و دستیابی به یک زندگی آگاهانه باشد.
دوم مرداد؛ روز جهانی خودمراقبتی؛
خودمراقبتی؛ گامی هوشمندانه برای ارتقای سلامت و کاهش هزینههای درمانی
سلامت، ارزشمندترین سرمایه زندگی است و حفظ آن از خود ما آغاز میشود. خودمراقبتی یعنی با آگاهی، دانش و مسئولیتپذیری، برای حفظ سلامت جسم، روان و اجتماعی خود و خانوادهمان تلاش کنیم.
خودمراقبتی تنها به پیشگیری از بیماری محدود نمیشود؛ بلکه اصلاح سبک زندگی، تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم، مدیریت استرس، انجام معاینات و غربالگریهای دورهای، رعایت بهداشت فردی، مصرف صحیح داروها و پیگیری درمان را نیز در بر میگیرد.
امروزه با افزایش بیماریهای مزمن و تغییر الگوی بیماریها، نقش مردم در حفظ سلامت بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. مطالعات نشان میدهد توسعه فرهنگ خودمراقبتی میتواند علاوه بر افزایش کیفیت زندگی، با کاهش مراجعات غیرضروری به مراکز درمانی و پیشگیری از بسیاری از بیماریها، هزینههای سلامت را نیز به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
خودمراقبتی به معنای درمان خودسرانه یا بینیازی از پزشک نیست؛ بلکه یعنی با شناخت بهتر بدن، توجه به علائم هشداردهنده و بهرهگیری بهموقع از خدمات سلامت، تصمیمهای آگاهانهتری برای حفظ سلامتی خود بگیریم.
منبع: راهنمای توانمندسازی خانوادهها برای خودمراقبتی
